Hajo Meyer (1924-2014)

Op 23 augustus 2014 overleed antizionistische activist en Auschwitz-overlever Hajo Meyer in zijn slaap “na een stralend feest voor zijn 90ste verjaardag”, zoals op zijn doodsprentje stond.

Afkomstig van Bielefeld (Duitsland) vluchtte hij begin 1939 na de Kristallnacht, met andere Joodse kinderen naar Nederland. Zijn ouders bleven in Duitsland achter, en zouden later in het kamp Theresienstadt omkomen. Hajo kwam in een werkdorp voor jonge Joodse vluchtelingen in de Wieringermeer terecht, waar hij werd opgeleid tot machinebankwerker. Tijdens de bezetting dook hij onder, maar in 1944 werd hij opgepakt en op transport naar Auschwitz gezet. Daar werd hij als machinebankwerker gedwongen om treinwagons te onderhouden.

Na de oorlog ging hij in Nederland theoretische natuurkunde studeren, waarna hij bij Philips in het Natuurkundige Laboratorium ging werken. Na zijn pensionering werkte hij na opleidingen in Engeland als vioolbouwer.

In 2000 was hij betrokken bij de oprichting van Een Ander Joods Geluid. In 2003 publiceerde hij het boek Het einde van het Jodendom. Hij liet zich uiterst negatief uit over de Israëlische politiek sinds de bezetting van de Palestijnse gebieden in 1967. Hij noemde het zionisme een verraad aan het Jodendom. Volgens hem is het Jodendom universeel en humanistisch, en is het zionisme precies het tegenovergestelde. De Israëlische politiek tegenover de Palestijnen vergeleek hij met de nazi-politiek tegenover de Joden. Hij vond dat Israël de Palestijnen onderdrukte en uitsloot. Tegenover zijn critici zei hij dat hij zelf kon weten wat de Palestijnen doormaakten, omdat hij in Duitsland zelf ook als paria was behandeld. Na een bezoek aan de Gazastrook, samen met oud-premier Van Agt, noemde hij Gaza "één groot concentratiekamp".

Meyer bleef tot het laatst actief. Vlak voor zijn dood publiceerde de New York Times een brief, ondertekend door meer dan 300 Holocaust-overlevenden en nazaten van slachtoffers: "Survivors and Descendents of Survivors of Nazi Genocide Condemn the Massacre of Palestinians in Gaza". Zij veroordelen de Israëlische aanval op Gaza. Hajo Meyer is de eerste ondertekenaar. Hij was ook lid van IJAN (International Jewish Anti-Zionist Network) en van de Midden-Oosten werkgroep van Groenlinks.

Interview met de Hajo Meyer in het septembernummer 2006 van De Tribune, een SP publicatie

Hajo Meyer (1924-2014), onvermoeibaar Joods strijder tegen het zionisme - een interview door Lode Vanoost afgenomen in 2010.

Liever een verrader dan een dader. In memoriam Hajo Meyer op de blog van Anja Meulenbelt.

Tags: