De vergeten Anjerrevolutie?

Vandaag was ik zo een beetje naar de muziek van Zeca Afonso aan het luisteren. Hij is vooral bekend voor zijn Grândola, Vila Morena. Dit nummer werd op 25 april 1974 om 00:20 in de morgen door een Portugese radiostation uitgezonden en werd het startschot van de Anjerrevolutie.

Deze geweldloze revolutie verdreef op één dag tijd het fascistische Caetano regime en bewerkstelligde zo ook de onafhankelijkheid van de Portugese coloniën. Hierop volgde een periode van arbeidersautonomie waarin de werkers hun fabrieken in eigen handen namen en de boeren zich het land van de landeigenaars toeëigende.

De revolutionaire toestand kwam tot een einde toen op 25 november 1975 de troepen van Lt. Kolonel (en latere president) Eanes de kazernes van de links-radicale soldaten bezetten en de noodtoestand uitgeroepen werd.

De vele YouTube filmpjes, die je over deze periode vindt, getuigen van het feit dat deze revolutie ook in het Portugal van vandaag leeft. Spijtig genoeg voor ons zijn bijna alle filmpjes in het Portugees zonder vertaling. Laat ons in ieder geval hopen dat het Portugese volk inspiratie en hoop put uit de ervaringen van 1974 en 1975 voor de strijd van vandaag tegen de door Europa opgelegde soberheidspolitiek en voor een sociaal en democratisch Europa.

In het Nederlands vond ik de documentaire “1974 – Portugal” die de VPRO begin 2009 uitzond in de reeks “In Europa”.

Meer diepgravend is "Scenes from the Class Struggles in Portugal",  een documentaire die de evolutie van Portugal na 25 april volgt met o.m. de nationalisatie van de banken en directe arbeiderscontrole in de bedrijven en dit alles tot de staatsgreep van 25 november 1975 en de electorale campagne voor de presidentsverkiezingen van 1976. Dit tijdsdocument, gemaakt door Robert Kramer, is beschibaar in het Engels op YouTube. Het is daar wel in twee delen gesplitst:

Tags: